Nhiều sai phạm tại Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh - Báo Gia Lai điện tử - Tin nhanh - Chính xác

Nhiều sai phạm tại Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh

Thứ Tư, 02/04/2014, 10:13 [GMT+7]

(GLO)- Vừa qua, Sở Y tế nhận nhiều đơn tố cáo việc ông Nguyễn Huy Dương-Giám đốc Trung tâm Y tế Dự phòng (TTYTDP) tỉnh có dấu hiệu sai phạm.

Sở Y tế tổ chức thanh tra 23 nội dung trong đơn tố cáo và xác định 10 nội dung tố có cơ sở.

“Qua mặt” Sở Y tế (?)

Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh-nơi bị tố cáo có nhiều sai phạm. Ảnh: Nguyễn Tú

Đoàn thanh tra phát hiện Giám đốc TTYTDP tỉnh có hành vi sai phạm trong công tác quản lý, điều hành đơn vị, lạm quyền, không thực hiện đúng quy chế dân chủ cơ sở…

Cụ thể, giữa tháng 6-2013, nhiều cán bộ và viên chức công tác tại TTYTDP tỉnh bất bình trước việc, Giám đốc đã cử ông Lê Đình Trâm là bác sĩ, mới chuyển công tác về đơn vị được một tháng, tham gia lớp bồi dưỡng kiến thức quản lý nhà nước chương trình chuyên môn do Sở Nội vụ tổ chức mà không thống nhất trong tập thể lãnh đạo như đã quy định.

Thanh tra Sở Y tế kết luận, ông Dương không thực hiện đúng quy chế dân chủ.

Tháng 8-2013, ông Dương và bà Hoàng Thị Liên-Phó Trưởng phòng Tổ chức-Hành chính dự họp tại Khoa Vệ sinh và Giám sát tổ chức lấy phiếu tín nhiệm bổ nhiệm lại chức vụ Trưởng khoa đối với ông Nguyễn Văn Thông. Ông Thông cho rằng quá trình chuẩn bị và lấy phiếu tín nhiệm có dấu hiệu bất thường, khiến kết quả bỏ phiếu ông không đạt và việc bổ nhiệm này chậm trễ 5 tháng, ông Thông hết thời gian bổ nhiệm vào tháng 3-2013. Sau khi ông Thông không đạt số phiếu tín nhiệm, ông Dương cắt chức vụ và phụ cấp từ tháng 9-2013, điều chuyển ông Thông sang Khoa Xét nghiệm từ ngày 1-11-2013. Đồng nghĩa với việc ông Thông sẽ thôi chức Ủy viên Thư ký Ban điều hành hoạt động Vệ sinh tổng thể do Sở Y tế làm chủ. Việc Giám đốc Dương ký quyết định điều chuyển, cắt phụ cấp chức vụ của ông Thông trái với quy định của Sở Y tế tỉnh.

Bên cạnh đó, trên cương vị Giám đốc TTYTDP tỉnh, ông Dương tổ chức khám sức khỏe định kỳ và ký giấy chứng nhận sức khỏe cho 28 công nhân thuộc Công ty THHH một thành viên Xây lắp điện 4, nhưng không có kết quả giám sát môi trường lao động, không có kết quả thẩm định và thông báo đủ điều kiện khám bệnh nghề nghiệp của Sở Y tế. Trên thực tế, theo quy định của Bộ Y tế, TTYTDP tỉnh chưa đủ điều kiện để thực hiện việc khám sức khỏe định kỳ của người lao động.

Tài chính thiếu minh bạch

Phòng tiêm vắc xin TTYTDP tỉnh hoạt động dịch vụ theo Tờ trình số 49/TT, ngày 5-9-1998 được UBND tỉnh Gia Lai phê duyệt, với mục đích tổ chức tiêm vắc xin phục vụ nhu cầu của nhân dân trong tỉnh. Hàng năm, Phòng đã tiêm cho hàng ngàn lượt người, thu một số tiền không nhỏ. Riêng năm 2013, qua dịch vụ này đã thu khoảng 4,6 tỷ đồng.

Tuy vậy, trong quá trình thanh tra, Đoàn thanh tra phát hiện TTYTDP tỉnh đã chuyển hoạt động không theo hình thức dịch vụ như nội dung Tờ trình gửi UBND tỉnh trước đó mà chuyển sang hoạt động theo hình thức phục vụ theo Thông tư hướng dẫn số 232/2009/TT-BTC ngày 9-12-2009 của Bộ Tài chính. Nhưng khi tổ chức thực hiện, đơn vị thu tiền theo hình thức dịch vụ dẫn đến chênh lệch, số tiền thừa khoảng 220 triệu đồng.

Đồng thời, đoàn cũng phát hiện phiếu chi số 255/PC, ngày 31-7-2013, Giám đốc TTYTDP tỉnh đã chỉ đạo góp vốn ban đầu làm dịch vụ cho 44 cán bộ viên chức trong đơn vị là 44 triệu đồng (1 triệu đồng/người) và tổ chức trả lại tiền làm thay đổi hình thức hoạt động phòng tiêm vắc xin từ dịch vụ sang phục vụ.

Ngoài ra, Đoàn thanh tra còn phát hiện Giám đốc TTYTDP tổ chức mua sắm trang-thiết bị và tổ chức sửa chữa các khoa phòng tại trung tâm không đúng quy định.

Theo tìm hiểu của P.V, sau khi Đoàn thanh tra báo cáo kết luận gửi Sở Y tế, ông Mai Xuân Hải- Giám đốc Sở Y tế tỉnh Gia Lai đã yêu cầu Giám đốc TTYTDP tỉnh tiến hành kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm các sai phạm của tập thể và cá nhân liên quan, báo cáo bằng văn bản gửi Sở Y tế.

Nguyễn Tú

Cây thuốc chữa bệnh về gan, kể cả ung thư thời kỳ cuối

 Có bệnh vái tứ phương! Có bạn nào thấy cây này ở đâu thông báo cho mọi người tìm hiểu thêm nhé!

QUẢN TRỊ THÔNG BÁO: Đây là 1 bài thuốc của thành viên post nhưng chưa được kiểm chứng, thông tin chưa được xác thực. Thành viên nên tìm hiểu kỹ trước khi sử dụng. 

Tôi tên Hòa, 50t, sống ở thị trấn Lộc Ninh, Bình Phước. Khoảng 1 năm trước đây, sức khỏe tôi bỗng suy giảm, da bắt đầu vàng, bụng chướng, ăn uống không được như trước, sức khỏe yếu dần. Thấy hoài nghi về sức khỏe tôi lên bệnh việc Chợ Rẫy ở Hồ Chí Minh, sau một loại các xét nghiệm và kiểm tra các bác sỹ đã chuẩn đoán tôi có một khối u trong gang, và chuyển tôi thẳng vào Bệnh Viện Ung Bướu ở Bình Thạnh.Tại đây các bác sỹ lại chuẩn đoán thêm một lần nữa tôi có khối u gang khoảng bằng 1 trái chanh và đang ở thời kỳ cuối. Cách duy nhất để cứu vãn tình hình đó là mổ lấy khối u, nhưng tỉ lệ thành công là 50%, cho dù ca phẫu thuật có thành công thì tôi chỉ sống được có vài năm . Khi tôi và gia đình biết tin thì vô cùng tuyệt vọng và đau buồn, nhưng quyết định về nhà và không phẫu thuật, vì sức tôi cũng đã yếu dần.Tôi biết rất nhiều người mắc bệnh gan như tôi, nhưng bệnh gang có một đặc điểm là không có một biểu hiện bệnh lý nào biểu hiện ra bên ngoài nên người bệnh rất khó biết, kể cả các xét nghiệm và khám thông thường cũng không phát hiện ra, chỉ trừ những biện pháp khoa học kỹ thuật cao như CT, MRI…Đến khi người bệnh thấy biểu hiện bệnh lý phát ra bên ngoài thì đã quá muộn, cũng như tôi khi đã phát hiện ra là đang ở thời kỳ cuối.Ban đầu tôi nặng 59kg, nhưng từ khi phát hiện bệnh, ăn uống dần không được, mỗi ngày chỉ uống được một muỗng sữa, chẳng thèm khát bất cứ thứ gì. Rồi dần dần tôi chỉ còn 39kg, gần như da bọc xương, và nói thẳng ra là chờ chết. Nhiều người bạn đã chỉ tôi dùng sừng tê giác để chữa bệnh. Cho dù gia đình tôi cũng khó khăn nhưng cũng ráng chạy mua một miếng nhỏ sừng tê giác bằng một đốt ngón tay út. Sừng tê giác chỉ mài uống được 7 lần nhưng bệnh tình hầu như không giảm. Thật tình cờ, tôi đã được một người bạn chi một loại cây chữa bệnh gan vốn là gốc người Campuchia nhưng lớn và sinh sống tạị gần khu vực biên giới của Bình Phước. Người bạn này đã chỉ cho cây “ an xoa” vốn là một phương thuốc bí truyền của gia đình nhưng vì thương người, người bạn này đã chỉ tôi tận tình. Người nhà tôi tức tốc đi tìm cây “ an xoa” về sắt nhỏ, rửa sạch, phơi khô, sao vàng hạ thổ rồi đem nấu nước uống. Ban đầu thì nấu thành một chén nhỏ thật đặc cho tôi uống, sau đó lấy bã còn trong bình nấu loãng thêm 2 chén nữa. Như vậy là một ngày tôi cố gắng uống được 3 chén thuốc, không giống như các cây thuốc nam khác, cây an xoa có vị rất dễ uống, thơm ngon, giống như trà. Khi uống vào bụng tôi cồn cào, sôi sung sục, như cảm giác bụng đói, hơi khó chịu. 3 ngày đầu uống thuốc, tôi bắt đầu đi ngoài, ban đầu phân vô cùng tanh hôi, và sệt sệt như người hay đi kiết. Tôi đi ngoài được 3 ngày như vậy, sang ngày thứ tư là bắt đầu đi phân bình thường, bắt đầu có cảm giác thèm ăn, nhìn bất cứ thứ gì cũng muốn ăn mặc dù trước đây không hề có. Giấc ngủ tôi cũng sâu và ngon hơn trước. Lúc đầu tôi ăn được vài muỗng cháo, sau đó tăng lên một chén, 2 chén, rồi chuyển qua thèm cơm, rồi từ từ tôi đã ăn uống lại bình thường, da dẻ dẻ hồng hào, không còn vàng da như trước. Đặc biệt bụng tôi bắt đầu xẹp dần, thon gọn trở lại, Quá trình chuyển biến từ uống một muỗng sữa sang ăn cơm, da dẻ hồng hào, khỏe mạnh chỉ vẻn vẹn trong vòng 3 tháng. Người nhà tôi đã đưa tôi xuống Bệnh Viện Ung Bướu tái khám, thật không ngờ khối u trong gan đã biến mất, chỉ còn lại lớp bọc bên ngoài nhỏ như đầu ngón tay út. Các bác sỹ và người nhà tôi cũng hết sức ngỡ ngàng, bệnh tình tôi đã khỏi và khỏe mạnh trở lại. Cây “ an xoa” quả đúng là thần dược, đã đưa tôi từ cõi chết trở về. Lúc này tôi mới biết quý sinh mạng của mình hơn, và thương những ngừoi cùng cảnh ngộ không may mắn gặp được thần dược như tôi.Từ khi phát hiện loài cây này, tôi đã chỉ rất nhiều người bệnh về gan như : viêm gan siêu vi B, C, ung thư gan, men gang cao, hay thậm chí những người hay đau lưng, nhức mỏi, da xanh, mất ngủ đều khỏi hẳn, kể cả những người tim hay mệt cũng giảm bớt. Thêm một trường hợp khác cũng là người bạn tôi, bị chứng viêm gang C, da dẻ cũng vàng, bụng cũng chướng , kèm theo viêm đại tràng cấp mãn tính nhưng chưa đến mức nặng như tôi. Theo lời khuyên của bác sỹ, những người viêm đại tràng không nên dùng thuốc nam vì tính hàn trong thuốc nam vì thuốc nam có tính hàn. Nhưng người bạn tôi vẫn muốn dùng thử để chữa bệnh mặc dù không tin là mấy. Thật không ngờ sau vài ngày sử dụng, bạn tôi cũng đi phân lỏng, sau đó đi phân bình thường, rồi từ từ da dẻ cũng hồng hảo, khỏe mạnh lại. Người bạn này chỉ mới sử dụng 1 tháng, nhưng viêm đại tràng đã dần hồi phục, không còn bị phân lỏng , và khỏe mạnh như người bình thường. Như vậy không chỉ chữa bênh gan, mà an xoa còn chữa bệnh đại tràng cực kỳ hay, kể cả những người bịnh trĩ. Thật ra chức năng chính của cây an xoa là giải độc gan, viêm , sưng tấy ở hệ ruột. Ngoài chức này thì tôi chưa biết đến công dụng nào khác. Nhưng tất cả các bệnh về gan tôi chắc chắn với mọi người rằng tất cả các bệnh liên quan đến gang nó đều chữa được, kèm theo kích thích tuần hoàn, tiêu hóa cực tốt, ăn được, ngủ được. Ngoài công dụng chữa bệnh nó còn là một thần dược để làm đẹp da, nhiều chị em trở nên hồng hào, mặt căn tròn trông trẻ hơn rất nhiều. Cận cảnh trái cây an xoa Tôi đã uống rất nhiều loại thuốc nam, không có cây nào dễ uống, khỏe mạnh, đẹp da, giảm mỡ gan, giảm mỡ bụng hiệu quả bằng cây an xoa. Trái của cây an xoa Nhờ ơn cứu mạng của cây an xoa, nên tôi đã cố gắng chia sẽ tất cả những gì tôi biết về loại cây này sẽ đến các bác, cô, chú, anh, chị, em gần xa. Tại Bình Phước, loại cây này hiện nay đang được nhiều bà con dùng, cho dù bệnh , hay không bệnh đều dùng cây này nấu nước uống thay nước lọc hằng ngày. Nhưng chỉ một phần nào đó, vì cây thuốc quý này không phải ai cũng biết và tin dùng. Nhưng trong tương lai, bằng tấm lòng của mình tôi sẽ chỉ cho nhà nhà, người người đều dùng để bà con được khỏe mạnh, vui vẻ. Tôi mong các anh chị, cô chú, các bạn nếu ai trong tình cảnh như tôi có thể tìm đến loại cây này để chữa khỏi căn bệnh hiểm nghèo này. Hiện nay tôi chỉ biết cây an xoa mọc ở khu vực tỉnh Bình Phước, nơi gần biên giới, và mọc hoang gần các đường mương. Nếu có cơ hội bà con cô bác có cơ duyên gặp được cây này và mang về sắc thuốc uống để chữa bệnh. Chú ý Do cây thuốc có nhiều cây na ná như nhau, có một loại cây rất giống với cây “ an xoa” từ lá, thân, cho đến bông, và cả trái. Tuy nhiên cây này mới ra trái có màu đen, chứ không màu xanh như cây an xoa và chưa biết có công dụng gì không. Mong bà con cần quan sát kỹ trước khi hái về uống. Trái cây an xoa có thể hơi ngứa, nên bà con nhớ bỏ trái, chỉ lấy lá, thân, cành để nấu nước uống mà thôi.

Xem thêm: http://www.webtretho.com/forum/f119/cay-thuoc-chua-benh-ve-gan-ke-ca-ung-thu-thoi-ky-cuoi-1851070/
Nguồn: Webtretho.com

Flappy Bird và nỗi đau người Việt 'dìm hàng' người Việt

Qua sự kiện Flappy Bird này, tôi lại phải ngậm ngùi mà công nhận rằng về khoản tự hào dân tộc thì chúng ta thua đứt nhiều nước khác. 

Tác giả Flappy Bird không cần phải lo bị kiện

Mấy ngày nay dư luận xôn xao về việc trò chơi Flappy Bird được nằm ở vị trí đầu bảng của App Store và Google Play. Khía cạnh làm cho các trang mạng của người Việt Nam cũng như các nhà bình luận người Việt quan tâm chính là việc tác giả của nó là một người Việt Nam.

Tôi không quan tâm nhiều đến game, gần như chưa bao giờ truy cập vào App Store cũng như Google Play. Nhưng qua một số tin tôi đọc được, tôi cảm nhận thấy rằng dư luận nước ngoài thì tập trung vào trò chơi với các khía cạnh kĩ thuật, pháp lí, thủ thuật marketing... , còn người Việt Nam chúng ta chủ yếu bàn đến tác giả của trò chơi.

Điều đáng buồn là có nhiều “bình luận viên” cho rằng tác giả chỉ giỏi ăn cắp của người khác. Thay vì “dìm hàng” các nhà cạnh tranh nước ngoài, các “bình luận viên” của chúng ta lại tập trung vào việc “dìm tác giả”.

Việc tác giả rút trò chơi ra khỏi mạng có thể là một nước cờ cao tay, nhưng khả năng không nhỏ là do những áp lực từ phía cộng đồng đã làm cho tác giả thấy cần phải thoát ra khỏi mớ hỗn độn, làm cho đất nước chúng ta mất đi một cơ hội thể hiện mình.

Tôi đã không ít lần tự hào về tinh thần dân tộc của chúng ta. Nhưng qua sự kiện Flappy Bird này, tôi lại phải ngậm ngùi mà công nhận về cái khoản tự hào dân tộc thì chúng ta thua đứt nhiều dân tộc khác. Nhiều phát biểu cho thấy suy nghĩ của một số người Việt Nam rất tự ti. 

Qua câu chuyện Flappy Bird lần này, tôi  thấy tính cộng đồng của người Việt chúng ta quá kém. Xem một số bình luận, ý kiến của một số người, có vẻ như họ không muốn người khác thành công (trong trường hợp này là tác giả của Flappy Bird).

(Xem thêm: Tác giả Flappy Bird rất có tài nhưng chưa bản lĩnh )

Trước đây, chuyện các học sinh Việt Nam đoạt huy chương Olympic Toán thế giới và các môn thi khác cũng được nhiều người bình luận theo hướng chúng ta chỉ giỏi ăn gian. Hay chuyện các tổ chức nước ngoài sắp xếp khả năng tiếng Anh của người Việt ở thứ hạng cao cũng cùng chung số phận. Còn nhiều dẫn chứng về những câu chuyện tương tự mà kể ra đây chỉ làm cho thêm đau lòng.

Chợt nhớ đến câu chuyện cười về người Việt Nam và người Nhật Bản. Một cuộc thi giữa 2 đội, Việt Nam và Nhật, mỗi đội có 3 người. Lúc đầu, cho lần lượt  một người Việt Nam và một người Nhật xuống một cái hố, cả 2 phải tự leo lên miệng hố rồi chạy một khoảng đường xa bằng nhau. Lần nào người Việt Nam cũng thắng.

Nhưng khi bỏ mỗi đội vào một hố thì sau khi đội Nhật đã về đến đích một lúc lâu vẫn chưa thấy thành viên nào của đội Việt Nam. Ban giám khảo chạy ra miệng hố nhìn xuống thì thấy các thành viên của đội Việt Nam đang ở dưới đáy hố, cứ người nào vừa leo lên được một khúc thì người kia lại kéo người đó xuống.

Khi tôi kể câu chuyện này cho các bạn bác sĩ người Nhật, thì những bác sĩ đã tiếp xúc khá lâu với các bác sĩ Việt Nam đều công nhận tính hợp lí của vế đầu câu chuyện (còn vế sau thì có lẽ vì lịch sự nên họ không bàn đến).

Một bác sĩ phẫu thuật bụng người Nhật kể với tôi câu chuyện một bác sĩ Việt Nam qua thăm bệnh viện của ông ấy (thực chất là sang Nhật dưới dạng đi học vì điều kiện để được đi nước ngoài của các bác sĩ Việt Nam rất hiếm). Khi xem vị bác sĩ Nhật nói trên mổ, vị bác sĩ Việt Nam chê thẳng thừng.

Anh bạn bác sĩ người Nhật của tôi nóng mặt (anh ấy đang đứng trên vai trò là người dạy), yêu cầu vị bác sĩ Việt Nam giải trình xem anh ta sẽ làm thế nào. Sau khi vị bác sĩ Việt Nam trình bày và lí luận, anh bạn bác sĩ Nhật đã mời vị bác sĩ Việt Nam vào mổ và anh ấy đã học được nhiều điều từ vị bác sĩ Việt.

Anh bạn Nhật cho biết nếu như vị bác sĩ Việt Nam không phải người nói quá nhiều và hay chê bai thì anh ấy đã cử vài bác sĩ Nhật sang bệnh viện Việt Nam để học rồi.

Năm 1999, tại Nhật Bản, trong khi hội chẩn toàn bệnh viện, bác sĩ trưởng khoa ngoại báo cáo về một trường hợp u dạ dày. Có lẽ vì tính lịch sự (hoặc cũng là để kiểm tra trình độ tổng quát của tôi) họ yêu cầu tôi cho biết ý kiến. Tôi hỏi về phân loại TNM (các giai đoạn phát triển) của khối u. Họ còn rất ngạc nhiên khi tôi đề xuất phương pháp điều trị phù hợp với lí luận điều trị hiện đại rất mới trên thế giới vào thời điểm đó.

Sau này tôi mới được biết vào thời điểm đó, phân loại TNM về u còn rất mới mẻ ở Nhật mà chỉ các bác sĩ ung bướu và một số rất ít bác sĩ ngoại bụng được cập nhật, còn đối với bác sĩ Ngoại Thần kinh thì có lẽ khái niệm này khá xa lạ. Bản thân tôi, nhờ tham dự chứng chỉ Phẫu thuật tổng quát trong chương trình học thạc sĩ trong nước trước đó mà được biết lí thuyết mới nói trên.

Các bác sĩ Nhật Bản còn ngạc nhiên hơn nữa khi họ nghe tôi kể khi còn là sinh viên, tôi đã được xem cắt chọn lọc dây thần kinh số 10 trong mổ loét dạ dày - một kĩ thuật chỉ phát triển trong một thời gian ngắn trước khi người ta phát hiện ra vi khuẩn Helicobacter. Tại Nhật Bản, mới chỉ có một số ít các bác sĩ tiếp cận với kĩ thuật đó, và khi kĩ thuật cắt chọn lọc dây thần kinh X chưa kịp phổ biến rộng rãi thì phát minh về Helicobacter đã làm thay đổi toàn bộ các khái niệm về loét dạ dày.

Các bác sĩ Nhật Bản rất thắc mắc là tại sao Việt Nam, một đất nước đang còn nghèo lại có thể tiếp cận với những kiến thức y học mới mẻ nhanh đến vậy?

Nhờ những điều trên, tôi đã giành được sự tôn trọng nhất định của các bác sĩ Nhật. Từ đó, tôi đã được nhận vào học với các giáo sư hàng đầu của Nhật trong chuyên khoa Phẫu thuật Thần kinh và Phẫu thuật Cột sống.

Sự đánh giá cao về Việt Nam của các bác sĩ Nhật Bản còn được thể hiện trong một lần tôi đi tham quan một cơ sở laser tại Tokyo theo sự sắp đặt của Hội Laser Y học Nhật bản. Bệnh viện nơi tôi học nhận một ca chấn thương sọ não, có máu tụ trong sọ.

Bác sĩ Ngoại Thần kinh của bệnh viện đó đã có trên 30 năm kinh nghiệm, làm việc ở bệnh viện đó 3 năm, quyết định mổ. Rồi thư kí gọi điện cho cơ sở tôi tham quan hỏi xem khi nào thì tôi về được. Thì ra nếu tôi có thể về kịp, họ sẽ giữ bệnh nhân lại mổ. Vị bác sĩ 30 năm kinh nghiệm kia chưa mổ ca chấn thương sọ não nào tại bệnh viện đó và họ cần một người biết mổ thật sự có mặt. Tiếc rằng tôi không thể về kịp nên họ đã chuyển bệnh nhân đến bệnh viện Đại học Kyoto.

Tại Mỹ, cách đây hơn 10 năm, dựa trên sự trao đổi giữa các thành viên của American Accademy of Minimally Invasive Spine Care and Surgeries (tiền thân của International Society of the Advancement of Spine Surgeries) về nhận định đối với những người đi học, giáo sư Yeung đã dự đoán về khả năng phát triển phẫu thuật cột sống xâm lấn tối thiểu, đặc biệt là nội soi cột sống, tại khu vực Đông Nam Á.

Việt Nam được đánh giá rất cao và tình hình hiện nay cho thấy rằng ông đã đúng. Tiếc rằng cơ chế, chính sách và cả những bất lợi về dư luận, những hạn chế về lòng tự hào dân tộc của chúng ta đã kìm hãm rất nhiều sự phát triển của y khoa Việt Nam.

Theo tôi biết thì ở Việt Nam hiện nay, có rất nhiều người, nhiều cơ sở khoe khoang là đầu tiên, là nhất, là đẳng cấp… mà thực chất thì chẳng có gì. Trong khi thực tế có nhiều người, nhiều cơ sở có khả năng cao, cao hơn mặt bằng chung của khu vực, thậm chí ngang với đẳng cấp thế giới, nhưng cứ âm thầm mà không dám nói về điều này.

Tôi nghĩ không phải vì họ khiêm tốn, mà vì với cơ chế hiện nay, họ khó có điều kiện để được công nhận chính thức. Nếu như được công nhận chính thức, sẽ có rất nhiều khó khăn đến với họ từ sự tự ti dân tộc, từ tính đố kị của ngay chính cộng đồng họ. Cùng với đó là sự lôi kéo cho tụt xuống đáy của những đồng nghiệp của họ như trong câu chuyện cười kể trên.

Đã đến lúc, chúng ta phải công nhận rằng đồng hồ Tây vẫn có thể sai và đồng hồ ta vẫn có thể rất đúng. Đã đến lúc chúng ta phải tự hào về dòng giống Lạc Hồng. Đã đến lúc chúng ta phải cùng nâng nhau lên, hoặc chí ít thì cũng đừng cố gắng trì kéo nhau xuống vũng bùn của sự chậm phát triển, của đói nghèo và lạc hậu.

Được như vậy đất nước ta mới có thể đi lên, mới có thể sánh vai với các cường quốc năm châu, hỡi những con Lạc cháu Rồng.

> Xem thêm: Nguyễn Hà Đông, tác giả Flappy Bird lên wikipedia / Hà Đông đóng cửa Flappy Birds, ai là người được lợi?

Bác sĩ Võ Xuân Sơn

60 LỜI KHUYÊN CHO NGƯỜI ĐAU LƯNG

CHUYÊN MỤC: CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM

TRẮC NGHIỆM LƯNG BẠN

Đánh dấu A nếu bạn ít khi gặp các khó khăn đó, dấu B nếu bạn gặp khó khăn nhiều hơn và dấu C nếu bạn gặp các khó khăn thường xuyên (A: Ít khi; B: Thường gặp; C: Thường xuyên).

1. Đau lưng ngay khi có một cố gắng.

2. Đau lưng khi thức dậy vào buổi sáng.

3. Đau lưng khi không làm một cố gắng đặc biệt nào.

4. Đau lưng tự biến mất sau vài giờ nghỉ ngơi.

5. Đau lưng không hết nếu không chữa trị (xoa bóp, liệu pháp vận động).

6. Đau lưng chỉ giảm nếu có thuốc men.

7. Đau lưng làm mất ngủ.

8. Hoạt động nghề nghiệp buộc lưng tôi chịu đựng quá sức.

- Nếu bạn có nhiều điểm A nhất, bạn nên ưu tiên đọc các lời khuyên từ 1-20.

- Nếu bạn có nhiều điểm B nhất, bạn hãy trực tiếp tham khảo lời khuyên từ 21-40.

- Nếu bạn có nhiều điểm C nhất, bạn hãy xem ngay các lời khuyên từ 41-60, vì đã tới lúc hành động.

60 LỜI KHUYÊN

MỨC ĐỘ I

1. Chọn những tư thế tốt, chỉ cúi mình xuống bằng cách gập gối lại, giữ cột sống luôn luôn thẳng, ko nghiên, ko ưỡn ra sau. Tránh mang giày cao gót (5cm).

2. Sửa tư thế xấu: Tổ chức không gian sinh hoạt tránh tư thế có hại.

3. Chơi một môn thể thao để cải thiện trương lực cơ bắp và sức chịu đựng của bạn (bơi lội, đi bộ, Yoga).

4. Ngưng hút thuốc.

5. Chọn một cái giường tốt: ko cứng quá, ko mềm quá, giường là một đồng minh của lưng bạn.

6. Duy trì dục năng toàn vẹn: phát huy sáng kiến trong tình yêu, tinh thần thư thái, trao đổi ý kiến sẽ giúp bạn tìm ra giải pháp thích hợp.

7. Cho xương trẻ lại: các gốc tự do là nguyên nhân của hiện tượng lão hóa, hãy dùng thường xuyên = sinh tố A, C và E. Mỗi ngày uống 2 ly rượu chát và ăn cà chua nấu chín.

8. Củng cố xương: tập thể dục thường xuyên, cung cấp canxi, magie, kẽm và vit CD. Ăn thức ăn có sữa, rau xanh, trái khô và sò ốc, uống nước sắc cây mộc tặc.

9. Loại bỏ số cân thừa: loại bỏ chất mỡ cà đường giấu mặt, ưu tiên ăn cá, trái cây, rau cải. Uống nhiều nước tinh khiết và bắt cơ thể hoạt động.

10. Khôi phục sức mạnh.

11. Một đứa con thì được nhưng đừng đau lưng:

12. Ăn tốt hơn:

13. Nghĩ tới các nguyên tố vi lượng:

14. Chọn nước cho xương:

15. Nghỉ ngơi thư giãn:

16. Thở:

17. Chú trọng cơ hoành:

18. Khám phá tác dụng thư giãn của xoa bóp:

19. Tắm thư giãn:

20. Tư duy âm nhạc và màu sắc:

MỨC ĐỘ II

21. Dưỡng bệnh

22. Đừng để chịu hết nổi       

23. Trấn tĩnh tâm trạng lo âu và trạng thái quá khích thần kinh cơ.

24. Khám phá kỹ thuật ảo thị

25. Tăng thêm sức mèm dẻo

26. Vươn vai kiểu Anh

27. Dựa lưng và tường, giãn người ra

28. Tập cho cột sống nở nang

29. Một lần bên phải, một lần bên trái

30. Một, hai, … cho lưng nở nang

31. Cơ bụng chắc như bê tông

32. Tập xà đơn

33. Thử liệu pháp vận động

34. Tháo gỡ sự trói buộc của tuổi tác

35. Thể dục mềm dẻo

36. Tận hưởng kỹ thuật xoa bóp

37. Lợi dụng tác dụng tốt của hoa

38. Xoa bóp chân

39. Chịu trách nhiệm về bàn chân của mình

40. Dùng dầu cá (Omega3). Hoặc ăn: Cá thu, đối, trích, mòi, hồi, ngừ tươi… nghêu, sò…

41. Tìm hiểu chứng nhức đầu

42. Thử mang “Đai lưng”

43. Những dược thảo bổ dưỡng

44. Dùng viên thuốc cốm

45. Tránh điều trái ý

46. Lợi ích của nước

47. Tránh xung đột

48. Khí công kiểu Nhật

49. Nhờ tới nhà tâm lý học

50. Thế hổ mang        

51. Săn sóc răng

52. Bay bổng bằng hơi thở

53. Dùng nguyên tố vi lượng 

54. Đổi miếng lót giày

55. Điều trị bằng suối khoáng nóng

56. Tự xoa bóp

57. Dụng cụ điện

58. Chỉnh lại cột sống

59. Đừng quên thầy thuốc

60. Đừng lạm dụng thuốc    

                                                                                                     (st)

Chẩn đoán, Điều trị rối loạn thần kinh thực vật

 Rối loạn thần kinh thực vật đã được nói đến vào những năm cuối của thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 với chẩn đoán thấy chủ yếu ở những phụ nữ được gọi là có thần kinh yếu. Trong chiến tranh thế giới thứ nhất, các bác sĩ dùng từ này để chỉ những triệu chứng mà nay người ta thường thấy ở những người có rối loạn liên quan đến stress với các triệu chứng mệt mỏi, yếu trong cơ thể, hoa mắt, chóng mặt, dễ ngã. Những lúc như vậy, họ thường được bác sĩ khuyên là nên nghỉ ngơi tại giường.

 Hệ thần kinh thực vật (Autonomic Nervous System) là để chỉ những cơ quan hệ thống trong cơ thể chịu sự chi phối của những bộ phận thần kinh hoạt động có tính chất tự động, không theo ý muốn của con người, như là hoạt động thần kinh của loài thực vật như hoạt động của tim, của cơ quan hô hấp, hệ tiêu hóa...

Rối loạn thần kinh thực vật đã được nói đến vào những năm cuối của thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 với chẩn đoán thấy chủ yếu ở những phụ nữ được gọi là có thần kinh yếu. Trong chiến tranh thế giới thứ nhất, các bác sĩ dùng từ này để chỉ những triệu chứng mà nay người ta thường thấy ở những người có rối loạn liên quan đến stress với các triệu chứng mệt mỏi, yếu trong cơ thể, hoa mắt, chóng mặt, dễ ngã. Những lúc như vậy, họ thường được bác sĩ khuyên là nên nghỉ ngơi tại giường.

Cấu tạo của hệ thần kinh thực vật

                                                                                         

Hệ thần kinh thực vật được cấu tạo bởi nhiều thành phần khác nhau. Một vài phần giúp chúng ta có thể suy nghĩ, kiểm soát cảm xúc, sự vận động của cơ thể và giữ cân bằng của cơ thể. Hệ này xuất phát từ vùng dưới đồi (là một khu vực ở sâu trong não) và từ tủy sống.

                                                                                              

Hệ thần kinh thực vật gồm hệ thần kinh giao cảm và hệ thần kinh phó giao cảm. Sự mất cân bằng của hệ thần kinh giao cảm và phó giao cảm dẫn đến bệnh lý của hệ thần kinh thực vật.

Nguyên nhân của rối loạn thần kinh thực vật

Rối loạn thần kinh thực vật là sự mất cân bằng của 2 hệ thống thần kinh giao cảm và phó giao cảm. Hai hệ thống này về cơ bản gần như trái ngược nhau nhưng đôi khi có tác dụng hiệp đồng ở phạm vi hẹp.

Tác động của hệ thần kinh giao cảm rất đa dạng trên hệ tim mạch (làm co mạch, tăng huyết áp mạch nhanh kích thích tiết mồ hôi); trên hệ hô hấp (làm nhịp thở nhanh, nông). Vì vậy khi cường chức năng giao cảm sẽ gây hồi hộp, trống ngực mạnh, tăng huyết áp, vã mồ hôi, giảm co bóp và tiết dịch đối với một số cơ quan tiêu hóa như dạ dày, túi mật, ruột, dịch vị dạ dày...; co thắt cơ trơn phế quản...

Tác dụng của hệ phó giao cảm thì ngược lại, khi cường chức năng phó giao cảm sẽ làm chậm nhịp tim, tăng co thắt và tăng tiết dịch vị...

Bình thường có sự cân bằng giữa hai hệ thống giao cảm hoặc phó giao cảm duy trì các chức năng bình thường của cơ thể. Khi có rối loạn, việc điều trị chủ yếu để tạo sự cân bằng trở lại giữa hai hệ thống này.

Nguyên nhân gây ra rối loạn thần kinh thực vật vẫn chưa được hiểu biết đầy đủ, nhưng nó có thể bao gồm những nguyên nhân sau:

Những bệnh do nhiễm virut; Những tổn thương ở não; Di truyền; Những tư thế không tốt của cơ thể, ví dụ như gây ra áp lực đối với những động mạch quan trọng hoặc tạo áp lực đối với những dây thần kinh quan trọng của cơ thể; Tiếp xúc với những hóa chất độc hại; Khi có thai; Bệnh di truyền của tổ chức liên kết, đặc biệt là hội chứng Ehlers - Danlos; Bệnh lý tự miễn, đặc biệt là bệnh đái tháo đường; Những bệnh lý thoái hóa thần kinh, ví dụ như bệnh Parkinson; Những bệnh lý chấn thương hoặc tổn thương làm tổn hại hệ thần kinh thực vật, ví dụ chấn thương sọ não, chấn thương tủy sống.

Những biểu hiện thường gặp

Biểu hiện của rối loạn thần kinh thực vật rất phong phú, đa dạng và thay đổi tùy theo từng người. Có những người cảm thấy cuộc sống vẫn bình thường đối với những rối loạn này nhưng có những người thì cảm thấy những rối loạn này làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của họ. Những biểu hiện đó bao gồm: cảm thấy đầu óc chếnh choáng hoặc hoa mắt, chóng mặt; Rối loạn giấc ngủ, thường là mất ngủ; Hay đi đái dắt; Ăn nhanh no; Thể hiện một sự nhạy cảm với ánh sáng quá mức; Đối với nam giới không có khả năng cương cứng dương vật; Rối loạn vận mạch ở da, da nổi mẩn đỏ; Dễ bị rám nắng; Nhịp tim nhanh hoặc có khi là nhịp chậm; Hay đi tiểu tiện, kể cả ban ngày hay ban đêm; Thường xuyên có cảm giác buồn nôn; Rối loạn cương cứng dương vật; Ra mồ hôi quá nhiều; Táo bón hoặc tiêu chảy; Cảm thấy mệt mỏi quá mức; Cảm giác lo âu hoặc hoảng hốt sợ hãi; Tụt huyết áp tư thế, đôi khi có thể dẫn đến ngã đột ngột; Đau ngực, cảm giác khó thở; Đau dây thần kinh; Khô miệng...

Chẩn đoán rối loạn thần kinh thực vật :

                                                                                         

Các khám xét hiện tại không đửaa được tiêu chuẩn đánh giá tổn thương của Hệ thần kinh thực vật, tại Việt Y Đường thông qua máy định hướng chẩn đoán Ddfao pro 3 D quét kiểm tra 3 phút cho kết quả đánh giá chính xác tổn thương của hệ thần kinh thực vật từ vùng dưới đồi não ( hypothalamus) trung tâm chỉ huy của các phản xạ thực vật, dây thần kinh phế vị ( dây thần kinh số X) đánh giá tổn thương trực tiếp đến hoạt động của nhịp tim, phản xạ tiết nước bọt, phản xạ tiết acid của dạ dầy và hệ thống hạch giao cảm và phó giao cảm cạnh cột sống một cách chính xác. Máy không những cho kết quả chẩn đoán chính xác còn có tác dụng theo dõi quá trình điều trị mức độ hưng phấn của thần kinh, mức độ tiết acid dạ dầy, tình tràng của vùng dưới đồi, nhịp tim…với hình ảnh 3D sắc nét, biểu thi máu sinh động. hãy đến khám để trải nghiệm chỉ có chuyên gia tại Việt Y Đường mới có kinh nghiệm chẩn đoán và điều trị rối loạn thần kinh thực vật bằng những phương pháp hiện đại, khoa học, hiệu quả, bệnh ổn định nhanh, an toàn.

Sâm tùng dương tâm điều trị hiệu quả các rối loạn thần kinh thực vật

                                                          

Nếu tìm được nguyên nhân gây rối loạn thần kinh thực vật thì cần chữa theo nguyên nhân nhưng cho đến nay, những rối loạn thần kinh thực vật chưa tìm được căn nguyên thì không có cách để chữa hoặc điều trị triệt để. Hầu như người ta chỉ điều trị triệu chứng của rối loạn thần kinh thực vật như có thể dùng benzodiazepine để điều trị lo âu, hồi hộp, mất ngủ. Dùng những thuốc chống suy nhược cơ thể hoặc những biện pháp làm thích nghi dần với hạ huyết áp tư thế như là nâng cao đầu giường, ăn nhiều bữa ăn nhỏ trong ngày, chế độ ăn mặn hơn...

Rối loạn thần kinh thực vật thường tự khỏi trong vòng khoảng 2 - 3 năm và rối loạn này không có gì nghiêm trọng đe dọa cuộc sống. Tuy nhiên nó có thể làm hạn chế những hoạt động trong cuộc sống hằng ngày của người bệnh từ mức độ nhẹ đến mức độ nặng.        

Điều trị rối loạn thần kinh thực vật chung và chứng cường giao cảm nói riêng bao gồm:

- Nội khoa: dùng các thuốc canxi, sinh tố nhóm B (đặc biệt Vitamin B6), acid glutamic, thuốc an thần… Bên Y học Dân tộc (Đông Y) điều trị bệnh này rất hay vì có thể châm cứu kết hợp lý liệu pháp tắm nóng, tắm lạnh. Ngoài ra nên tập thể dục, tránh căng thẳng, tịnh tâm. Tại phòng khám đa khoa Đông Y Việt Y Đường đã có kinh nghiệm dùng thuốc Sâm tùng Dường tâm thành phần thảo dược tự nhiên, đã qua nghiên cứu tại nhiều Trung tâm Y khoa lớn chứng minh thuốc có tác dụng điều chỉnh rối loạn thần kinh thực vật tương đối nhanh tỷ lệ khởi bệnh 69%, chuyển biến tốt 22%, có chuyển biến 5%. Không có hiệu quả 4%. Nhưng vậy tỷ lệ chuyển biến tốt là 96%, thuốc còn có tác dụng ngủ ngon, ăn tốt, thích ứng điều trị các thể rối loạn nhịp tim như ngoại tâm thu thất, ngoại tâm thu nhĩ, nhịp nhanh xoang, block nhĩ thất cấp 1, 2, thuốc ít tác dụng phụ, đã được bộ Y tế cấp visa lưu hành toàn quốc.

- Ngoại khoa có khi phải đặt ra nếu rối loạn thần kinh thực vật mà hiện tượng tăng tiết mồ hôi quá nhiều, đặc biệt ở lòng bàn chân, bàn tay do trạng thái cường chức năng giao cảm, làm ảnh hưởng đến sinh hoạt, lao động... Trường hợp này bác sĩ chuyên khoa thần kinh có thể làm thủ thuật hủy hạch giao cảm ngực.

Tuy nhiên, thần kinh thực vật là một hệ thống tuần thể nên việc điều chỉnh hoạt động của cả cơ thể mình mới là điều quan trọng nhất. Vì vậy, việc luyện tập yoga hay dưỡng sinh, ngồi thiền... đều rất cần thiết.

Người bệnh nên  luyện tập đi bộ, Yoga, khí công  1 ngày ít nhất 1 tiếng đồng hồ, những bước chân vô thức sẽ tác động rất tốt và điều chỉnh lại hệ thần kinh thực vật. Khoảng 1 thời gian bác sẽ cảm nhận được sự thay đổi rõ rệt nhưng muốn lấy lại cảm giác thì phải tập liên tục trong 6 tháng.

Điều quan trọng là  luôn cần có tâm lý thoải mái, yên tĩnh, không căng thẳng để giải tỏa những áp lực, ngoài ra luyện hít thở sâu cũng rất tốt.

                                                                             VietYDuong clinic

5 CÁCH ĐƠN GIẢN PHÒNG VÀ TRỊ VIÊM HỌNG

                                                                            (theo TTVN)

PSA VÀ fPSA - Những dấu ấn của ung thư tuyến tiền liệt

                                                                                                    PGS. TS. Nguyễn Nghiêm Luật 

Hình ảnh tuyến tiền liệt (Prostate gland) Kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt PSA (Prostate Specific Antigen) là một glycoprotein được mã hóa bởi gen KLK3 (Kallikrein-3), có khối lượng phân tử 30.000- 34.000 dalton, có chức năng của một serine proteinase, được tiết ra bởi các tế bào biểu mô của tuyến tiền liệt. Phần lớn PSA trong máu được gắn với các protein huyết tương, một lượng nhỏ (khoảng 30%) của PSA không gắn với protein được gọi là PSA tự do (free PSA), dạng này không có hoạt tính phân hủy protein. Tỷ lệ PSA tự do/ PSA toàn phần (free PSA/ total PSA ratio = fPSA/ tPSA) được đánh giá để chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt khi nồng độ tPSA nằm trong khoảng từ 4 đến 10 ng/mL.Nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt cao nếu tỷ lệ f PSA/ tPSA ≤ 0,15 (15%) [4, 5, 6]. Hiện tại, Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC có thể định lượng nồng độ tPSA, fPSA và xác định tỷ số fPSA/ tPSA hàng ngày bằng phương pháp miễn dich hóa phát quang  ECLIA (Electrochemiluminescence Immunoassay Analyzers) trên máy Elecsys và Phân tích miễn dich Cobas e. 1.   1. Chỉ định: 1.1. Chỉ định xét nghiệm nồng độ PSA toàn phần trong máu: xét nghiệm định lượng nồng độ PSA toàn phần trong máu có thể được chỉ định trong các trường hợp sau: - Sàng lọc ung thư tuyến tiền liệt: theo Cục Quản lý thực phẩm và Thuốc Hoa Kỳ FDA (U.S Food and Drug Administration),  xét nghiệm PSA nên được thực hiện hàng năm để sàng lọc phát hiện sớm ung thư tuyến tiền liệt ở nam giới từ 50 tuổi trở lên. Đối với những người có yếu tố nguy cơ gia đình (bố hoặc anh trai bị ung thư tuyến tiền liệt) cần bắt đầu sàng lọc ung thư tuyến tiền liệt bằng xét nghiệm PSA từ tuổi 40 [1, 3]. - Đánh giá nguy cơ tử vong của những bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt thể khu trú (localized prostate cancer) (không di căn: non-metastatic): xét nghiệm PSA được đánh giá cùng với Tiêu chuẩn phân loại giai đoạn Gleason (dựa trên hình ảnh tế bào nhuộm HE) và phân loại theo lâm sàng. - Theo dõi hiệu quả điều trị và phát hiện tái phát ung thư tuyến tiền liệt: các mức độ PSA cần được theo dõi sau điều trị ung thư tuyến tiền liệt từ 6 tháng đến 36 tháng tùy theo mức độ nguy cơ của bệnh. - Việc sinh thiết tuyến tiền liệt để xác định ung thư có thể được chỉ định khi nồng độ PSA toàn phần huyết tương ≥ 2,5 ng/mL hoặc tốc độ tăng PSA toàn phần ≥ 0,75 ng/mL/năm. 1.2. Chỉ định xét nghiệm PSA tự do và đánh giá tỷ lệ fPSA/ tPSA: Xét nghiệm nồng độ fPSA và việc đánh giá tỷ lệ fPSA/ tPSA được chỉ định để chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt trong các trường hợp nồng độ tPSA máu của bệnh nhân tăng dai dẳng, nằm trong vùng nghi ngờ “gray zone) từ 4 đến 10 ng/mL [4, 5]. 2.  2. Ý nghĩa lâm sàng: Giá trị PSA bình thường: nồng độ PSA toàn phần trong máu người khỏe mạnh rất thấp, chỉ khoảng < 4 ng/mL. Tuy nhiên, ở những người khỏe mạnh bình thường, do kích thước tuyến tiền liệt tăng theo tuổi nên khi tuổi tăng, mức độ PSA được tuyến tiền liệt bài tiết vào máu cũng tăng theo tuổi: - Từ 40 – 49 tuổi: PSA ≤  2,5 ng/mL - Từ 50 – 59 tuổi: PSA ≤  3,5 ng/mL - Từ 60 – 69 tuổi: PSA ≤  4,5 ng/mL - Từ 70 – 79 tuổi: PSA ≤  6,5 ng/mL 2.1.Nồng độ PSA toàn phần trong máu tăng trong thư tuyến tiền liệt: - Về nồng độ PSA toàn phần trong máu:  nồng độ PSA toàn phần trong máu càng tăng, nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt càng cao, phụ thuộc vào độ tuổi. Giá trị giới hạn (cut-off) cho chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt của PSA toàn phần huyết tương là ≥ 4 ng/mL với độ nhạy là 21% và độ đặc hiệu là 91%.  Người ta thấy có sự liên quan giữa mức độ PSA toàn phần và tỷ lệ ung thư tuyến tiền liệt (Bảng 1). Bảng 1. : Sự liên quan giữa mức độ PSA toàn phần và tỷ lệ ung thư tuyến tiền liệt [2] Mức độ PSA toàn phần (ng/mL) Tỷ lệ ung thư tuyến tiền liệt (%) 0 – 2,4 Hiếm gặp 2,5 – 4,0 12 - 23 4,1 – 10,0 25 > 10,0 > 50 - Về tốc độ tăng PSA toàn phần (PSA velocity) trong máu: ở người bị ung thư tuyến tiền liệt nồng độ PSA toàn phần có tốc độ tăng nhanh hơn ở người bình thường. Người có tốc độ tăng PSA toàn phần > 0,75 ng/mL/năm có nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt tăng, người có tốc độ tăng PSA <  0,75 ng/mL/năm có thể có bệnh tuyến tiền liệt lành tính. - Để đánh giá nguy cơ tử vong của những bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt thể khu trú, xét nghiệm PSA được đánh giá cùng với Tiêu chuẩn phân loại giai đoạn Gleason và phân loại theo lâm sàng: Nguy cơ thấp: PSA < 10 ng/mL, số điểm Gleason ≤ 6 và giai đoạn lâm sàng ≤ T2a Nguy cơ trung bình: PSA= 10-20 ng/mL, số điểm Gleason = 7 và giai đoạn lâm sàng ≤ T2b/c Nguy cơ cao: PSA >20 ng/mL, số điểm Gleason ≥ 8 và giai đoạn lâm sàng ≥ T3 Tuy nhiên, cần chú ý là, nồng độ PSA toàn phần trong máu có thể tăng trong các trường hợp không phải ung thư tuyến tiền liệt, ví dụ  như trong các bệnh phì đại tuyến tiền liệt lành tính (benign prostatic hyperplasia), viêm tuyến tiền liệt (prostatitis), kích thích tuyến tiền liệt (irritation) hoặc sau phóng tinh. Vì vậy, để chẩn đoán phân biệt ung thư tuyến tiền liệt với các bệnh tuyến tiền liệt khác, cần phải định lượng thêm PSA tự do và xác định tỷ số fPSA/ t PSA. 2.2. Tỷ lệ fPSA tự do /tPSA trong máu giảm trong ung thư tuyến tiền liệt:  Việc xác định tỷ số fPSA / tPSA được coi là một công cụ hiệu quả cho việc chẩn đoán phân biệt giữa các trường hợp ung thư tuyến tiền liệt với các bệnh không phải ung thư tuyến tiền liệt [4]. Nếu nồng độ PSA toàn phần huyết tương tăng trong khoảng 4,1-10 ng / mL, giá trị cắt (cut off) của tỷ số fPSA/ t PSA là ≤ 0,155 có thể giúp chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt với độ nhạy là 85% và độ đặc hiệu là 56,5% [5]. Trong thực hành lâm sàng, với nồng độ PSA toàn phần tăng trong khoảng 4,1-10 ng / mL, nhiều tác giả thường chọn giá trị giới hạn của tỷ số fPSA/ t PSA là ≤ 0,15 làm giá trị cắt để chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt [6]. Điều cần chú ý là, cũng có khoảng 23% bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt có tỷ số fPSA/ t PSA từ 0,15-0,19 và khoảng 9% bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt có tỷ số fPSA/ t PSA ≥ 0,20 [6]. KẾT LUẬN 1.  1. Mức độ PSA toàn phần huyết tương ≥ 4 ng/mL có thể giúp sàng lọc, chẩn đoán và quản lý ung thư tuyến tiền liệt. 2.  2. Tốc độ tăng PSA toàn phần > 0,75 ng/mL/năm có thể giúp đánh giá nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt. 3.  3. Mức độ tăng của PSA được đánh giá cùng với tiêu chuẩn phân loại Gleason và phân loại theo lâm sàng., có thể giúp đánh giá tiên lượng ung thư tuyến tiền liệt. 4.  4. Khi mức độ PSA toàn phần tăng trong khoảng 4 đến 10 ng/mL, việc định lượng free PSA và xác định tỷ số fPSA/ PSA với điểm cắt ≤ 0,15 có thể giúp chẩn đoán phân biệt ung thư tuyến tiền liệt với các bệnh tuyến tiền liệt lành tính khác.                                                               TÀI LIỆU THAM KHẢO 11. 1. Andriole G L, Andriole GL, Crawford ED, et al. Prostate cancer screening in the randomized Prostate, Lung, Colorectal, and Ovarian Cancer Screening Trial: mortality results after 13 years of follow-up. Journal of the National Cancer Institute 2012; 104 (2): 125-132 2.   2. Barry MJ. Clinical practice. Prostate-specific-antigen testing for early diagnosis of prostate cancer. New England Journal of Medicine 2001; 344 (18): 1373-1377. 3.   3. Gomella LG, Liu XS, Trabulsi EJ, et al. Screening for prostate cancer: the current evidence and guidelines controversy. Canadian Journal of Urology 2011; 18 (5): 5875-5883. 4.   4. Ito K, Yamamoto T, Ohi M, Kurokawa K, Suzuki K, Yamanaka H. Free/total PSA ratio is a powerful predictor of future prostate cancer morbidity in men with initial PSA levels of 4.1 to 10.0 ng/mL. Urology 2003; 61 (4): 760-764. 5.   5. Kuriyama M, Kawada Y, Significance of free to total PSA ratio in men with slightly elevated serum PSA levels: a cooperative study. Jpn J Clin Oncol 1998; 28(11): 661-665. 6.   6. Obralic N, Kulovac B, Aganovic D, Junuzovic D. Values of prostate specific antigen in patients with operable prostate carcinoma. Med Arh 2009; 63(1): 34-37.

Nên hay không nên tầm soát ung thư tuyến tiền liệt

Chỉ có 3% mắc bệnh ung thư tuyến tiền liệt (TTL) trong tổng số 1098 người tự nguyện đến tham gia chương trình tầm soát ung thư tuyến tiền liệt tại BV Bình Dân. Kết quả này đã được PGS.TS Vũ Lê Chuyên - Phó giám đốc BV Bình Dân báo cáo trước Hội đồng nghiên cứu khoa học về đề tài “Khảo sát tỷ lệ ung thư tuyến tiền liệt ở nam giới từ 50 tuổi trở lên đến khám tại BV Bình Dân” vào chiều ngày 30/8 tại Sở Khoa học Công nghệ TP Hồ Chí Minh. Ung thư TTL là ung thư thường gặp đứng hàng thứ hai ở nam giới. Tuy nhiên, hiện nay việc tầm soát ung thư TTL  và khảo sát các đặc điểm của bệnh vẫn chưa được thực hiện tại Việt Nam. Khảo sát này đã mô tả kết quả bước đầu của chương trình tầm soát ung thư TTL tại BV Bình Dân. Thông qua các phương tiện truyền thông và bảng thông báo, đã có 1098 người tự nguyện tham gia chương trình tầm soát ung thư TTL. Tại đây các bác sĩ sử dụng các phương tiện tầm soát như thông tin về dịch tễ, bệnh sử, khám trực tràng, siêu âm bụng, xét nghiệm PSA/máu, tỷ lệ PSA tự do/toàn bộ, siêu âm trực tràng và kết quả sinh thiết tiền liệt tuyến để tầm soát ung thư TTL. Kết quả khảo sát cho thấy PSA trung bình tăng theo tuổi, cao nhất ở lứa tuổi trên 80. Đa số các trường hợp có độ biệt hóa vừa và có chẩn đoán giai đoạn ở thời điểm sớm. Với giá trị lựa chọn sinh thiết là PSA trên 10ng/ml thì tỷ lệ chẩn đoán ung thư TTL là 33%. Tuy nhiên với mức PSA từ 4-10ng/ml kèm PSA tự do/toàn thể dưới 20% thì tỷ lệ chẩn đoán ung thư TTL chỉ ở mức 3%. Hiện nay, việc lựa chọn giá trị chuẩn của PSA đang còn nhiều tranh cãi. Nếu chọn PSA từ 4ng/ml trở lên thì tỷ lệ chẩn đoán quá mức có thể lên tới 50%. Vì vậy việc lựa chọn điểm cắt phù hợp là vấn đề quan trọng cần cân nhắc vì việc  tăng tỷ lệ chẩn đoán sớm quá mức cần thiết dẫn đến lãng phí cả về vật chất lẫn tinh thần cho bệnh nhân và nhân viên y tế. Tuy tỷ lệ ung thư TTL thấp trong dân số nghiên cứu (3%), đa số các trường hợp được chẩn đoán ở giai đoạn sớm và kết quả sinh thiết cho thấy đa số các trường hợp có điểm Gleason (giải phẫu bệnh lý) ở giai đoạn trung bình. Điều này cho thấy sự cần thiết của chương trình tầm soát ung thư TTL. Tuy nhiên việc lựa chọn giá trị chuẩn PSA cũng như sự cần thiết phải tầm soát căn bệnh này cần được nghiên cứu kỹ, tránh việc lãng phí quá mức. Được biết hiện chi phí cho mỗi ca tầm soát ung thư TTL hiện nay là 4 triệu đồng. Lan Anh